Rayiç Bedel Nedir?

Ocak 27, 2021

Neredeyse her insan belirli bir birikime sahip olduktan sonra, kendilerine ait olan bir ev, arazi ya da bir arsa sahibi olmanın hayalini kurar. Bu unsurda ise taşınamaz bir mala sahip olanları ya da olmak isteyenleri yakından ilgilendiren çok önemli bir konu vardır. Özellikle o mal ile alım satım yapılan dönemde gündemdeki en büyük konulardan biri rayiç bedel konusudur. Taşınamaz olan bütün malların (ev, arsa, arazi, konut, vb.) güncel piyasa koşullarına ya da arz – talep isteklerine göre her sene değişiklikler gösteren değerlerine rayiç bedel denir. Kısaca özetlemek gerekirse rayiç bedel, gayrimenkulün günümüz piyasasında sahip olduğu alım – satım değeridir. Birçok insan bu konuyu çok daha detaylı öğrenmek ve bu konu hakkında fikir sahibi olmak ister. Groupama ailesi olarak sizler için hazırladığımız bu yazımızda “Rayiç Bedel Nasıl Hesaplama ve Sorgulama İşlemi Nasıl Yapılır?”, “Arsa Rayiç Bedeli Nedir?”, “Araç Rayiç Bedeli Nedir?”, “Rayiç Bedel Belgesi Nasıl Alınır?” ve “Rayiç Bedel Dilekçe Örneği” gibi sıkça merak edilen soruları cevaplandırdık. Bu konu ile ilgili daha detaylı bilgi almak için yazımızın devamını okuyabilir ve aklınızdaki tüm soru işaretlerinin cevabını bulabilirsiniz.

Arsa Rayiç Bedeli Nedir?

Arz – talep dengesinin bir sonucu olarak ortaya çıkan rayiç bedel, alınan ya da alınacak taşınamaz malın mesafe uzaklığına göre hesaplanması sonucunda belirlenir. Taşınmaz mal ya da mülk almak isteyen insanların aklını kurcalayan rayiç bedel konusu, aslında oldukça basit bir anlatım ile çözülebilir. Fakat bir arsa, arazi ya da konut gibi taşınmaz mal alım ve satımlarında rayiç bedel, vatandaşların mutlaka bilgi sahibi olması gereken konulardan bir tanesidir. Bu değer, günümüz arz – talep dengesine göre değişiklikler gösterebilir. Kişileri ilgilendiren kısım ise, bir taşınmaz ya da araç alım – satımında, alınan malın gerçek fiyatını belirlemesidir. Örneğin bir taşınmaz malın ücreti, malın rayiç bedelinden daha düşük olmamalıdır. Bu değerin tespitini ise Maliye Bakanlığı ve valiliklere gönderdiği değerlendirme kararı sonrasında valilik tarafından atanan bir komisyon yapar. Rayiç bedel;

  • Piyasada oluşan değer ve arz – talebe göre farklılık gösteren bu değer, alıcıların mahalle, ilçe, semt, ulaşım vb. Özelliklerine göre de etkilenir.
  • Bir rayiç bedelde emlak vergisi, esas alınan taşınmazın minimum değerini hesaplar. Genellikle bu taşınmazın piyasa değerinin altında olan değeri ise emlak vergisi esas alınarak hesaplanır.

Rayic Bedel Hesaplama ve Sorgulama İşlemi Nasıl Yapılır

Rayiç Bedel Nasıl Hesaplama ve Sorgulama İşlemi Nasıl Yapılır?

Alınan ya da alınacak olan bir taşınmazın rayiç bedelini öğrenmek için birçok farklı yöntem vardır. Bunlardan ilki E-Devlet üzerinden giriş yapmaktır. E-Devlet sistemine giriş yaparak rayiç bedel sorgulaması işlemi gerçekleştirilebilir. Bir diğer yöntem ise Gelir İdaresi Başkanlığı’nın sitesinden sorgulama yapmaktır. Aynı şekilde bu sistemden de rayiç bedel sorgulaması yapılabilir.

E-Devlet sistemi üzerinden sorgulama yaparken, öncelikle E-Devlet sitesine giriş işin bir şifre edinmeniz gerekir. Bu şifreyi ilk defa alıyorsanız, size en yakın PTT şubesinden edinebilirsiniz. T.C kimlik numaranız ve şifreniz ile E-Devlet sistemine giriş yaptıktan sonra, belediye hizmetlerine tıklayarak bulunduğunuz ya da alacağınız bir taşınmazın nerede ve hangi ilçede olduğunu bulun. Arsa rayiç değerine tıklayın, bu kısımda ise mahalle ismi, Cadde ve Sokak ismi, seneyi doğru bir şekilde seçtikten sonra sorgulama butonuna tıklayın. Almak istediğiniz arazinin ya da taşınmaz konutun rayiç bedelini öğrenebilirsiniz.

Gelir İdaresi Başkanlığı sistemi üzerinden sorgulama yaparken, https://www.gib.gov.tr/yardim-ve-kaynaklar/yayinlar/arsa-ve-arazi-asgari-metrekare-birim-degerleri linkinden siteye giderek, rayiç bedel sorgulamanızı gerçekleştirebilirsiniz. Bu kısımda seçmek istediğiniz ilin rayiç bedel değerlerini görmüş olursunuz.

Rayiç bedel hesaplama işlemi yapılırken, birtakım kurallara dikkat etmek gerekir. Taşınmaz bir malın rayiç bedelinin hesaplamasını yaparken öncelikle bulunduğu semtteki, mahallede bulunan en az diğer 3 gayrimenkulün metrekaresi ve rayiç bedellerinin bilinmesi gerekir. Rayiç bedel hesaplama robotu ile hesaplama işlemi ise şu şekilde gerçekleşir;

  • Gayrimenkulün bulunduğu semtte, metrekare başına kaç TL rayiç bedel oluğunu, diğer 3 gayrimenkulün rayiç bedelinin toplamının, 3 gayrimenkulün metrekare toplamına bölerek hesaplaması yapılır.
  • Bir diğer yöntem ise evin gerçeğe yakın olan rayiç bedelini, ilk yapılan aşamada bulunan metrekare başına düşen bedelini, esas rayiç bedeli bulunmak istenen konutun metrekaresi ile çarparak hesaplanabilir.

Araç Rayiç Bedeli Nedir?

Araç rayiç bedeli, sahip olunan ya da alınmak istenen bir aracın modeli, motor gücü gibi teknik özelliklerinin yanı sıra kat ettiği kilometre, hasar geçmişi ve güncel ekonomik şartlar doğrultusunda belirlenen o günkü değerine verilen isimdir. Araç rayiç bedeli de tıpkı arsa rayiç bedeli gibi hesaplanır ve rayiç bedelinin aşağısındaki bir fiyata satılamaz. Araç almak isteyenler ya da araç sahibi olanlar için aracın rayiç bedelini bilmek oldukça önemlidir.

Rayiç Bedel Belgesi Nasıl Alınır?

Arsa, konut ya da gayrimenkul için rayiç bedeli belgesi, konutun, arsanın ya da gayrimenkulün bağlı olduğu belediyeye gidilerek alınabiliyor. Ada ve parselden ya da isim soy isme göre emlak beyanlarından bakılarak bulunduğu cadde, mahalle ve sokak bilgilerine göre o seneki rayiç bedel ve arsa birim değeri öğrenilebilir.